Gündem

Soğuk Savaş, kamu diplomasisi ve Türk-İngiliz ilişkileri

İkinci Dünya Savaşı sonrası Soğuk Savaş döneminde, aktörlerin iktidarı ele geçirmeye çalıştığı dönemde Türkiye’nin bu mücadeleden bağımsız kalması beklenemezdi…

Geç Osmanlı Devleti’nin dış borçları nedeniyle bağımlı ekonominin Genç Türkiye’ye en önemli görevi, milli birlik ve ekonomik bağımsızlık çabasıydı.

Milli Kurtuluş Mücadelesi sırasında Batılı devletler ile Sovyet Rusya arasındaki denge oyunu Kemalist kadroların lehine işledi ve yeni Türkiye Cumhuriyeti’nin önemli kazanımlar elde etmesinde faydalı oldu.

Bu politikadan çıkarılan dersle, ülke ekonomisinin önceliğini unutmadan yabancı ortaklıklara kucak açan ülkenin hedefi, Batılı değerlerin ve yaşam tarzının benimseneceği bir Türkiye olmuştur.

İsmet İnönü 1964’te “Dünyada bir düzen kurulur ve yerini Türkiye alır” demişti ama bu düzende yer almak için söylenenden çok daha erken adımlar atmak mümkün.

Tabii ki, Rus-Osmanlı savaşının yenilgisinin yarattığı Rus güvensizliği de Cumhuriyet’e miras kaldı. Çeşitli sözlü imla veya gelenekler tarafından eleştirilmesine rağmen, Türkiye Cumhuriyeti’nde de yaşanan “aceleci modernleşme” olumlu anlamda benimsenmiştir.

İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Türkiye bir kez daha kapitalist Batı bloğunu tercih etti. Bu seçim siyasi rejimden ekonomiye, dış politikadan sosyal hayata birçok değişikliği beraberinde getirmiştir.

Bu değişimler, anayasa döneminden farklı bir repertuvara sahip Türkiye’nin ihtiyaçlarına ve bağlı olduğu bloğun ekonomik, stratejik ve kültürel ihtiyaçlarına göre modellenmiştir.

2019 yılında yayınlanan Soğuk Savaş Döneminde Türkiye’nin Kültürel Hayatında İngiliz Etkisi (1948-1965), çalışılması gereken bir alandaki gereksinimleri karşılayan bir başlangıç ​​çalışması olarak görülebilir.

Kitap, İngiliz-Türk ilişkilerinin uzun süredir devam eden siyasi boyutunun yarattığı kültürel boyuta odaklanıyor. Kapsamlı bir literatür taraması sonucunda ortaya çıkan eser, İngiliz-Türk ilişkileri tarihi açısından önemli bir avantaj sağlamaktadır.

Resul Babaoğlu şu anda Siirt Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü’nde görev yapmaktadır. Öğretmen olarak çalışın. 2003 yılında İstanbul Üniversitesi Hasan Ali Yücel Eğitim Fakültesi Sosyal Bilimler Bölümü’nden mezun oldu.

2009 yılında Dicle Üniversitesi’nde “6/7 Eylül 1955 Olayları ve Türkiye’deki Rum Cemaati Üzerindeki Etkileri” başlıklı mezuniyet tezinin ardından, “Osmanlı’dan Cumhuriyet Mekteb -i Mülkiye’ye” başlıklı teziyle 2017 yılında doktorasını tamamladı. 1859-1960)”.

2018 yılında Nafi Atuf Kansu Eğitim Bilimleri Araştırma Ödülü’nü alan doktora çalışması, çok yakın bir zamanda Türk Tarih Kurumu yayınevi tarafından yayımlandı.

KRALİÇE ELIZABETH’E BİR MEKTUPLA BAŞLADI!

Kitabın giriş bölümünde Türk-İngiliz ilişkilerine geniş bir bakış yapılmıştır. Yazarın da belirttiği gibi, bu ilişkilerin tarihi 16. yüzyıla kadar uzanabilir.

Kitapta bahsedildiği gibi İngiltere’nin Osmanlı İmparatorluğu ile ilişkilerine diğer Avrupa devletlerinden daha geç başlaması, iki ülke arasındaki coğrafi uzaklıkla bağlantılıdır.

1583 yılında padişah III. Kitap, Murad’ın Kraliçe Elizabeth’e yazdığı mektubu ayrıntılı olarak anlatıyor ve ardından üç İngiliz tüccarla iş yapma ayrıcalığı ile başlayan diyalog, Soğuk Savaş yıllarına kadar sürüyor.

Bu karşılıklı etkileşim II. İkinci Dünya Savaşı ve Soğuk Savaş döneminde yeni amaçlar etrafında şekillenmiş ve yeni iletişim alanlarının ortaya çıkmasına neden olmuştur.

Bu noktada yazar girişe geri dönmüştür; “Soğuk Savaş Küresel Rekabetinde Anahtar Bir Kavram: Kültürel Diplomasi”, 1940-1958 Türk-İngiliz Kültür İlişkileri ve “Soğuk Savaş Türkiye’sinde İngiliz-Alman Kültür Yarışması” temalarına ayrı başlıklar halinde değindi. Bu konular, İngiliz arşivleri tarafından desteklenen çeşitli kaynaklar, örnekler ve belgelerle çalışmada ele alınmaktadır.

TÜRK-İNGİLİZCE MÜZİK FESTİVALİ

1948-1965 dönemindeki kültürel etkinliklere odaklanan çalışmanın birinci bölümünde 1948-1951 yılları arasında Ankara’da düzenlenen Türk-İngiliz müzik festivalleri incelenmiştir.

Yazara göre bu festivaller Türkiye’de büyük heyecan yarattı ve Cumhurbaşkanı İsmet İnönü ve ailesi tarafından desteklendi.

İnönü, 10-17 Nisan 1948 tarihleri ​​arasında düzenlenen 1. Türk-İngiliz Müzik Festivali’ne katılan müzisyenleri makamında kabul etti.

Sir Arthur Bliss, George Weldon, Henry Purcell, Benjamin Britten, Edward Elgar ve David Zirkin gibi isimler Noel Mewton-Wood’un piyano resitalinin en unutulmaz olduğu festivalde sahne aldı.

II. 24 – 29 Nisan 1949 tarihleri ​​arasında Türk-İngiliz Müzik Festivali düzenlendi. İlk organizasyon kadar başarılı olamayan bu etkinliğe şef Clarence Raybould, çellist Frederick Riddle, William Walton ve Vaughan Williams gibi önemli isimler katıldı.

16-22 Nisan 1950, III. Türk-İngiliz Müzik Festivali ise Normen del Mar ve mezzo-soprano Nancy Evans gibi önemli isimlerin katılımıyla bir öncekinden daha fazla ilgi gördü. Festivalin ardından İngiltere Büyükelçisi Sir Noel Charles evinde bir kokteyl düzenledi.

IV. 14-22 Nisan 1951’de Türk-İngiliz müzik festivali düzenlendi. Diğer festivallerle aynı konseptte gerçekleşen bu organizasyondan sonra meclis bütçe ayıramadığı için etkinlikler tekrarlanamadı.

TÜRK-İNGİLİZ KÜLTÜR ANLAŞMASI

Kitabın ikinci bölümünde konu Türk-İngiliz kültür anlaşmasıdır. İlk kez 1950 yılında gündeme giren antlaşma 1956 yılında imzalanmış ve 7 Haziran 1957 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

“Türk-İngiliz ilişkilerinde kurumsal genişleme” başlıklı üçüncü bölümde, kültürel ilişkilerin kurumsallaşma pratikleri örneklerle açıklanmaya çalışılmıştır. İngiliz Kültür Derneği, İngiliz-Türk Cemiyeti ve İngiliz Arkeoloji Enstitüsü gibi kurumların kuruluş ve faaliyetleri hakkında da önemli bilgiler verilmektedir.

Son bölümde ise Türk-İngiliz Kültür Anlaşması sonrasında gerçekleştirilen çeşitli faaliyetler anlatılmaktadır. Bu etkinlikler burslar, öğrenci değişim programları, karşılıklı öğretmen/akademik atama, İstanbul’daki İngiliz okulları ve daha birçok etkinlik ve etkinlik gibi örneklerle anlatılmaktadır.

Soğuk Savaş Döneminde Türkiye’nin kültürel hayatında İngiliz etkisi (1948-1965), 183 sayfadan oluşan, Türk-İngiliz ilişkileri, tarih Türk aydını, Türk aydını tarihi gibi birçok alanda araştırmacılar ve okuyucular tarafından kullanılabilecek bir eserdir. Soğuk Savaş ve diğerleri.

Soğuk Savaş Döneminde Türkiye’nin Kültürel Hayatında İngiliz Etkisi (1948-1965) / Resul Babaoğlu / Libra Kitap / 184 s.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Başa dön tuşu